Stosowanie leków w ramach kaskady
Zasady postępowania lekarzy weterynarii, w sytuacji braku możliwości zastosowania odpowiednich weterynaryjnych produktów leczniczych w leczeniu zwierząt określone zostały w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/6 z dnia 11 grudnia 2018 r. w sprawie weterynaryjnych produktów leczniczych i uchylającym dyrektywę 2001/82/WE (art.112-114) .
„Kaskada” jest to ściśle określony przepisami zbiór zasad, które mają na celu pomóc lekarzom weterynarii w podjęciu decyzji o zastosowaniu odpowiedniego leczenia zwierząt, w sytuacji braku dostępności dopuszczonych do obrotu weterynaryjnych produktów leczniczych przeznaczonych dla danego gatunku i objawu.
Lekarze weterynarii o zastosowaniu produktów leczniczych weterynaryjnych w ramach tzw. kaskady decydują:
- na własną odpowiedzialność,
- po przeanalizowaniu sytuacji zdrowotnej danego zwierzęcia/danego gospodarstwa utrzymującego zwierzęta,
- w drodze wyjątku,
- w celu uniknięcia niemożliwego do zaakceptowania cierpienia zwierząt.
Fakt zastosowania kaskady w leczeniu zwierząt musi zostać każdorazowo odnotowany w dokumentacji lekarsko-weterynaryjnej.
W przypadku zastosowania kaskady u zwierząt, których tkanki lub produkty przeznaczone są do spożycia przez ludzi, lekarz weterynarii jest każdorazowo zobowiązany do ustalenia właściwego okresu karencji na tkanki i produkty pochodzące od tych zwierząt, zgodnie z przepisami rozporządzenia PEiR (UE) 2019/6.
W przypadku gatunków zwierząt, których tkanki i produkty są przeznaczone do spożycia przez ludzi, zastosować można wyłącznie produkty lecznicze zawierające substancje czynne, w odniesieniu do których ustalone zostały maksymalne limity pozostałości (MRL).
Wykaz substancji dozwolonych oraz wartości MRL określone zostały w załączniku do rozporządzenia Komisji (UE) nr 37/2010 z dnia 22 grudnia 2009 r. w sprawie substancji farmakologicznie czynnych i ich klasyfikacji w odniesieniu do maksymalnych limitów pozostałości w środkach spożywczych pochodzenia zwierzęcego.
Schemat stosowania produktów leczniczych w ramach „kaskady” w przypadku zwierząt towarzyszących:

Schemat stosowania produktów leczniczych w ramach „kaskady” w przypadku zwierząt, od których lub z których pozyskuje się żywność:

W przypadku konieczności sprowadzenia weterynaryjnego produktu leczniczego z innego państwa członkowskiego UE lub z państwa trzeciego obowiązuje procedura importu docelowego. https://www.gov.pl/web/rolnictwo/import-docelowy-procedura-udzielania-zezwolen-na-stosowanie-weterynaryjnych-produktow-leczniczych-niedostepnych-w-polsce
W obowiązującym porządku prawnym brak jest możliwości zastosowania tzw. kaskady ekonomicznej tj. wykorzystania w leczeniu zwierząt korzystniejszych cenowo produktów leczniczych zarejestrowanych dla ludzi, w przypadku obecności w obrocie produktów leczniczych weterynaryjnych.